O kampanii
„Porozmawiajmy Szczerze o Otyłości” to ogólnopolska kampania edukacyjna, którą Novo Nordisk Pharma Sp. z o.o. realizuje od 2020 roku. Jej głównym celem jest zwiększenie świadomości społecznej na temat otyłości jako przewlekłej choroby wymagającej leczenia, a także promocja otwartej i empatycznej dyskusji na jej temat. Patronami merytorycznymi bieżącej edycji projektu są: Polskie Towarzystwo Leczenia Otyłości i Polskie Towarzystwo Otyłości Dziecięcej.
Ze względu na fakt, iż obecnie 21% dorosłych Polek i Polaków choruje na otyłość, w kampanii istotne jest obalanie mitów dotyczących otyłości, które często postrzega się przez pryzmat estetyczny lub jako wynik braku samodyscypliny. Prowadzona w ramach kampanii edukacja społeczna koncentruje się na naukowym podejściu do przyczyn otyłości i jej powikłań zdrowotnych, takich jak cukrzyca typu 2, choroby sercowo-naczyniowe czy niektóre nowotwory1.
W projekt angażują się również osoby publiczne, w tym aktorzy i influencerzy. Ambasadorami i Ambasadorkami kampanii na przestrzeni lat byli m.in. Cezary Żak, Aneta Zając, Justyna Mazur-Kudelska, Robert Kudelski, Bartek Nowosielski, Kacper Łukasiewicz.
Poznaj naszych ambasadorówKluczowymi narzędziami, które mogą pomagać w edukacji chorych i ich bliskich są profile w mediach społecznościowych: YouTube, strona internetowa ootylosci.pl oraz materiały multimedialne, takie jak podcasty i edukacyjne wideoklipy.
Na przestrzeni ostatnich lat kampania zdobyła wiele prestiżowych nagród, w tym Złotego Spinacza w kategorii „Medycyna i Zdrowie” oraz Srebrnego Spinacza w kategorii „Media Relations” w 2022 roku. Natomiast w 2023 roku kampania nominowana była do Sabre Awards, a Słownik „Jak wspieracjąco mówić o chorobie otyłościowej” uzyskał Brązowy Spinacz w kategorii „Custom publishing”. Dzięki różnorodnym inicjatywom i narzędziom edukacyjnym, jak „Karta Praw Chorego na Otyłość” czy audiobajka „Każdy ma SuperMOCe”, projekt ten wyróżnia się jako ważny głos w dyskusji o otyłości w Polsce.
O otyłości mówimy wtedy, gdy poziom tkanki tłuszczowej przekracza 30% prawidłowej masy ciała u kobiet, a 25% u mężczyzn. Do jej rozpoznania można również wykorzystać wskaźnik BMI (Body Mass Index). Wyraża on stosunek masy ciała do wzrostu. Aby go obliczyć, należy posłużyć się następującym wzorem: masa ciała (w kg): wzrost² (w metrach do kwadratu).
Im wyższy jest wskaźnik BMI, tym większe ryzyko wystąpienia powikłań. Do najczęstszych konsekwencji otyłości zalicza się cukrzycę typu 2, nadciśnienie tętnicze, dnę moczanową, choroby nerek i dróg moczowych. Osoby z nadmiernym BMI narażone są też na dyslipidemię, zakrzepicę żył głębokich, stłuszczenie wątroby, kamicę żółciową,chorobę zwyrodnieniową stawów a nawet rozwój kilkunastu rodzajów nowotworów.
Wartość wskaźnika BMI, mieszcząca się w granicach 18,5–24,9, wskazuje na prawidłową masę ciała. Jeśli wynosi ona poniżej 18,5, sugeruje niedowagę. Nadwagę stwierdza się, gdy wynik znajduje się w przedziale 25–29,9 kg/m². Z kolei otyłość rozpoznaje się, gdy BMI przekracza 30 kg/m². Wskaźnik pozwala również określić stopień otyłości:
Jeśli BMI wskazuje na otyłość, warto również skorzystać ze wskaźnika WHR, który określa stosunek obwodu pasa do obwodu bioder. W ten sposób można określić jej rodzaj.
(androidalną, centralną, trzewną lub typu „jabłko”), stwierdza się, gdy wskaźnik WHR wynosi przynajmniej 0,8 u kobiet, a 1 u mężczyzn. To oznacza, że tkanka tłuszczowa odkłada się przede wszystkim w okolicy jamy brzusznej. Wzrasta wówczas ryzyko wystąpienia cukrzycy typu 2, zaburzeń gospodarki lipidowej, chorób układu krążenia i niektórych nowotworów. Otyłość brzuszna może być spowodowana dietą bogatą w cukier i tłuszcz oraz siedzącym trybem życia. Częściej diagnozuje się ją u osób z zespołem Cushinga, niedoczynnością tarczycy i zespołem policystycznych jajników (PCOS). Przyczynia się ona do zaburzeń miesiączkowania i problemów z zajściem w ciążę. Otyłość brzuszną można również rozpoznać na podstawie pomiaru obwodu pasa. Wystarczy zmierzyć obwód ciała w połowie odległości między najniższym punktem łuku żebrowego i najwyższym miejscem talerza biodrowego. Wartość powyżej 88 cm u kobiet i 102 cm u mężczyzn oznacza otyłość brzuszną
(gynoidalna, typu „gruszka”) występuje wtedy, gdy wskaźnik WHR wynosi mniej niż 0,8 u kobiet, natomiast u mężczyzn – mniej niż 1. Tkanka tłuszczowa gromadzi się w okolicy ud, pośladków i bioder.
Choroba otyłościowa może mieć podłoże genetyczne, należy jednak zaznaczyć, że najczęstszą przyczyną jest nieprawidłowy styl życia. Domownicy też mają często podobne nawyki żywieniowe i styl życia, które sprzyjają przyrostowi masy ciała. Wśród najczęstszych przyczyn wzrostu masy ciała można również wymienić:
A nie problem natury estetycznej. Schorzenie ma tendencję do nawrotów, nie ustępuje samoistnie, dlatego kluczowa jest trafna diagnoza i leczenie. W ten sposób można zmniejszyć ryzyko wystąpienia groźnych powikłań.
Rozpoczynając terapie otyłości należy wprowadzić prawidłowe zmiany w nawykach żywieniowych, a także rozpocząć regularną aktywność fizyczną. Czy powinieneś robić to sam? Nie musisz, wskazana jest wizyta u dietetyka, który ustali przyczynę otyłości i ułoży indywidualny jadłospis. Warto również rozważyć wizytę u trenera personalnego, który przygotuje spersonalizowany plan treningowy. Dzięki temu przyswoimy prawidłową technikę ćwiczeń, co pozwoli nam uniknąć kontuzji.
Ważną rolę odgrywa też wsparcie psychologa, który odkryje negatywne przekonania pacjenta na temat własnego ciała, redukcji masy ciała, jedzenia i otyłości. Specjalista pomoże mu zmienić sposób myślenia, co ułatwi budowę zdrowych nawyków i utrzymanie motywacji.
Jeśli jednak zmiana nawyków żywieniowych i zwiększenie poziomu aktywności fizycznej nie przyniosą oczekiwanych efektów, należy wybrać się do lekarza. Przeprowadzi on szczegółowy wywiad i zleci niezbędne badania, w razie potrzeby skieruje nas do specjalisty. Lekarz może zaproponować leczenie farmakologiczne lub leczenie chirurgiczne. Bierze przy tym pod uwagę masę ciała i stan zdrowia pacjenta, a także przyczynę otyłości.
Przede wszystkim musimy zrozumieć przyczynę choroby. Mogą nią być zaburzenia hormonalne, depresja czy predyspozycje genetyczne. Często nawet te osoby, które zredukują masę ciała za pomocą wprowadzonych zmian w stylu życia, nie utrzymują efektów. Powraca bowiem niewyleczony problem, który zapoczątkował chorobę otyłościową. Warto odpuścić sobie „złote rady” na temat odżywiania i treningów. Zamiast tego zaproponujmy wizytę u lekarza.
Organizator projektu:
Patronat merytoryczny:
Patronaty honorowe:
